شرکت سونی، یکی از غولهای صنعت الکترونیک و سرگرمی جهان، در یکی از حساسترین Moments تاریخ خود قرار گرفته است. این شرکت ژاپنی که دههها نماد نوآوری و کیفیت در تولید محصولات الکترونیکی مصرفی بوده، اکنون در بخش گوشیهای هوشمند با چالشهای وجودی دستوپنج نرم میکند. در حالی که بخشهای سرگرمی و تولید سنسور دوربین این شرکت به موفقیتهای چشمگیری دست یافتهاند و سودهای کلانی را به جیب میزنند، بخش موبایل آن در وضعیتی نگرانکننده غرق در زیانهای مالی شده است. این تضاد در عملکرد بخشهای مختلف سونی، مدیران ارشد این شرکت را وادار کرده تا به جدیترین تصمیمگیریهای استراتژیک درباره سرنوشت بخش موبایل فکر کنند.
وضعیت مالی نگرانکننده و تضاد در عملکرد بخشها
بررسی گزارشهای مالی سونی در این دوره نشان میدهد که ناهماهنگی عمیقی بین عملکرد واحدهای مختلف کسبوکار این شرکت وجود دارد. از یک سو، بخش سرگرمی و بازیهای ویدیویی (Game & Network Services) و همچنین واحد تجارت تصویر و سنسور (Imaging Products & Solutions) عملکردی درخشان دارند. سنسورهای دوربین سونی به عنوان استاندارد طلایی در صنعت گوشیهای هوشمند شناخته میشوند و حتی رقبای اصلی این شرکت در بازار گوشی، از سنسورهای ساخته شده توسط سونی استفاده میکنند. این بخشها موفق شدهاند جریان نقدینگی پایداری را برای شرکت ایجاد کنند.
از سوی دیگر، بخش موبایل (Mobile Communications) به عنوان یک پاشنه آشیل برای سونی عمل میکند. زیانهای انباشته در این بخش، فشار زیادی بر کلیت عملکرد مالی گروه سونی وارد کرده است. طبق آمارهای موجود، میزان سوددهی در بخش موبایل به شدت کاهش یافته و نرخ بازگشت سرمایه در این واحد کسبوکار به سطح خطرناکی رسیده است. این وضعیت باعث شده تا تحلیلگران بازار و مدیران شرکت، تداوم فعالیت در این بخش را تحت الشعاع قرار دهند.
اولتیماتوم کازو هیرایی: یک سال فرصت برای بازگشت
کازو هیرایی، مدیرعامل وقت سونی، موضعی قاطع و شفاف در خصوص سرنوشت بخش موبایل اتخاذ کرده است. بر اساس اخبار و گزارشهای رسانهای، هیرایی به این واحد تنها یک سال فرصت داده تا وضعیت خود را اصلاح کند و به سوددهی برسد. این اولتیماتوم نشاندهنده جدیت مدیریت ارشد سونی در خصوص تصمیمگیریهای سخت است. هدف نهایی، رسیدن به سوددهی تا پایان سال مالی ۲۰۱۶ میلادی است.
اگر بخش موبایل نتواند در این بازه زمانی به اهداف مالی خود دست یابد، مدیریت سونی گزینههای سختگیرانهای را مدنظر دارد. لغو کامل این بخش و توقف تولید گوشیهای هوشمند، جدیترین گزینهای است که روی میز مدیران قرار دارد. البته پیش از چنین تصمیم قطعی، راهکارهای جایگزین دیگری نیز بررسی میشود که شامل ادغام با سایر بخشها، کاهش شدید هزینههای تحقیق و توسعه، یا تمرکز بر بازارهای خاص است. اما اگر زیاندهی ادامه یابد، خروج از بازار موبایل بسیار محتمل خواهد بود.
تحلیل روند افزایشی زیانهای مالی
آمارهای مالی نشان میدهد که وضعیت بخش موبایل سونی نه تنها بهبود نیافته، بلکه روندی نزولی و نگرانکننده داشته است. زیان این بخش از رقم ۳۱۰ میلیون دلار در ماه آوریل، به رقم باورنکردنی ۴۸۰ میلیون دلار افزایش یافته است. این جهش مالی نشان میدهد که تمهیدات و استراتژیهای اتخاذ شده برای کاهش هزینهها و افزایش فروش، کارایی لازم را نداشتهاند.
دلایل این افزایش زیان را میتوان در چند عامل جستجو کرد:
- کاهش شدید ارزش برند در بازارهای جهانی و عدم توانایی رقابت قیمت.
- هزینههای بالای تحقیق و توسعه برای تکنولوژیهای جدید مانند نمایشگرهای 4K.
- بازاریابی ناکارآمد در مناطق کلیدی مانند آمریکای شمالی.
- فشار قیمتی شدید از سوی تولیدکنندگان چینی و کرهای.
واگرایی در سهم بازار: آمریکا، ژاپن و رقبای چینی
یکی از مهمترین چالشهای استراتژیک سونی، توزیع نامتوازن سهم بازار در مناطق مختلف جهان است. آمارها حاکی از آن است که سهم سونی در بازار بزرگ و پردرآمد آمریکا به شکستآمیز ۱ درصد کاهش یافته است. این رقم در صنعتی که حاشیه سود بالایی دارد، نشاندهنده نابودی تقریبا کامل حضور سونی در این منطقه است. کاربران آمریکایی به شدت به برندهای اپل و سامسونگ وفادار هستند و سونی نتوانسته جایگاهی برای خود در این میان باز کند.
حتی در بازار داخلی ژاپن نیز وضعیت سونی چندان روشن نیست. با وجود اینکه این شرکت ریشهای ژاپنی دارد، سهم بازار آن تنها به ۱۷.۵ درصد محدود شده است. این در حالی است که اپل به عنوان یک شرکت خارجی، سهم بازار قابل توجهی در ژاپن تسخیر کرده است. اما شاید بزرگترین ضربه به سونی از بازار گوشیهای میانرده وارد شده است. برندهای چینی مانند شیائومی، هواوی و لنوو با ارائه گوشیهایی با مشخصات فنی بالا و قیمتهای بسیار رقابتی، بازار میانرده را تصاحب کردهاند. سونی با قیمتگذاری بالای خود، نتوانسته پاسخی مناسبی به این هجوم تکنولوژیک از شرق آسیا بدهد.
اکسپریا Z5 و تلاش برای بازگشت با تکنولوژی 4K
در چنین شرایطی، سونی گوشیهای سری اکسپریا Z5 را به بازار عرضه کرده است. این系列产品 تلاشی است برای اثبات توانایی فنی شرکت و جذب مجدد کاربران. مدل پرچمدار این سری، یعنی اکسپریا Z5 پرمیوم، از ویژگی منحصربهفردی برخوردار است که آن را از رقبا متمایز میکند: نمایشگر 4K. این گوشی اولین گوشی هوشمند در جهان است که به صفحه نمایش با رزولوشن 4K مجهز شده است. این یعنی تراکم پیکسلی بیسابقه و کیفیتی بسیار بالاتر از استانداردهای رایج QHD.
از نظر سختافزاری، سری Z5 دارای مشخصات قدرتمندی است:
- پردازنده قابلیتمند و بهروز برای اجرای بازیهای سنگین.
- طراحی مقاوم در برابر آب و گرد و غبار که امضای سونی محسوب میشود.
- دوربین قدرتمند با سنسورهای اختصاصی شرکت و سرعت فوکوس فوقالعاده بالا.
- طراحی شیک و پریمیوم با استفاده از شیشه و فلز.
با این حال، وجود این مشخصات فنی قوی، تضمینکننده موفقیت تجاری نیست. کاربران در بازار جهانی به دنبال ارزش خرید هستند و در بسیاری از موارد، تفاوت بصری نمایشگر 4K با نمایشگرهای 2K در اندازههای کوچک گوشی، چندان محسوس نیست. بنابراین، آیا این نوآوری فنی کافی است تا سونی را از ورطه ورشکستگی نجات دهد؟
مشکل استراتژیک: نبود شریک مخابراتی در آمریکا
یکی از موانع بزرگی که فروش سونی را در بازار آمریکا متوقف کرده، عدم همکاری با اپراتورهای مخابراتی است. در بازار ایالات متحده، اکثر کاربران گوشیهای خود را از طریق اپراتورها و با قراردادهای طولانیمدت خریداری میکنند. اگر یک تولیدکننده گوشی نتواند با غولهای مخابراتی مانند Verizon یا AT&T قرارداد امضا کند، عملاً دسترسی به بخش عظیمی از بازار را از دست میدهد.
سونی با تکیه بر فروش گوشیهای آزاد (Unlocked) در آمریکا، سهم خود را به ۱ درصد رسانده است. این در حالی است که رقبا با قراردادهای انحصاری و کمپینهای تبلیغاتی گسترده، قفسه فروشگاههای اپراتورها را اشغال کردهاند. این فقدان شریک مخابراتی، ضربهای بزرگتر از ضعف در بازاریابی وارد میکند؛ زیرا دسترسی محصول را مسدود میسازد.
پارادوکس موفقیت سنسور و شکست موبایل
جالب است بدانید که سونی در حال حاضر بزرگترین تأمینکننده سنسور دوربین برای گوشیهای هوشمند در جهان است. بسیاری از گوشیهای پرچمدار رقبا، از جمله آیفونهای اپل و پرچمداران سامسونگ، از سنسورهای ساخت سونی بهره میبرند. این پارادوکس که سونی تکنولوژی حیاتی گوشیهای رقبا را تولید میکند اما خود در فروش گوشی ناکام است، نشاندهنده ضعف در استراتژی بازاریابی و بازاررسانی است. کیفیت سختافزاری بالای سونی انکارناپذیر است، اما برندسازی و ایجاد اتصال عاطفی با مصرفکننده، حوزهای است که سونی در آن ضعف دارد.
آینده نامشخص و سناریوهای پیش رو
اگر سونی بخش موبایل خود را تعطیل کند، این تصمیم پیامدهای گستردهای خواهد داشت. از دست دادن بخشی از اکوسیستم برند سونی، کاهش فروش لوازم جانبی و ضربه به پرستیژ شرکت از جمله پیامدها هستند. اما از سوی دیگر، تداوم فعالیت در بازاری که سوددهی ندارد، منابع مالی شرکت را هدر میدهد و میتواند به سایر بخشهای سودآور مانند بازیهای ویدیویی یا سنسورها لطمه بزند.
مدیران سونی در حال حاضر باید بین دو راهی سخت انتخاب کنند: ادامه سرمایهگذاری با ریسک بالا با امید به بازگشت، یا خروج استراتژیک و تمرکز بر نقاط قوت. سال ۲۰۱۶ سال تعیینکنندهای برای اکوسیستم موبایل سونی خواهد بود. کاربران و هواداران این برند، با دیدن محصولات جدیدی مانند Z5 پرمیوم، هنوز امیدوارند که سونی بتواند مانند نامهای از گذشته، دوباره حکمرانی خود را آغاز کند، اما واقعیتهای مالی و بازار، چشماندازی تیره را ترسیم میکنند.
نتیجهگیری: آیا زمان خداحافظی فرا رسیده است؟
سونی در نقطه عطفی قرار دارد که میتواند سرنوشت این شرکت ژاپنی را برای دهههای آینده تغییر دهد. زیانهای مالی سنگین، سهم بازار اندک در آمریکا، و فشار رقبا، شرایطی را فراهم کردهاند که ادامه فعالیت موبایلی سونی را به یک قمار پرهزینه تبدیل کرده است. اگرچه تکنولوژیهایی مانند نمایشگر 4K و دوربینهای قدرتمند در Z5 پرمیام نشاندهنده تواناییهای فنی سونی هستند، اما به تنهایی کافی نیستند. نتیجه نهایی بستگی به این دارد که آیا این شرکت میتواند ظرف یک سال آینده، معادلات بازار را به نفع خود تغییر دهد یا خیر. در غیر این صورت، ممکن است شاهد خروج یکی از قدیمیترین بازیگران عرصه موبایل از این عرصه باشیم.
نظرات
0دیدگاه خود را ثبت کنید
برای ارسال نظر و مشارکت در گفتگو، لطفا وارد حساب کاربری خود شوید.